Λίγα λόγια για τον καθαρισμό ενός μονοπατιού

Ένα μονοπάτι, ειδικά τα αρχαία, τα οποία τα ξεχωρίζουμε από τα βαθιά νεραυλάκια, τα λαξέματα των βράχων, το πλάτος τους, τις ξερολιθιές, τις λιθοστρώσεις, κ.α., έχουν διατηρηθεί ακόμα και χιλιετίες ισορροπώντας και συνυπάρχοντας με το περιβάλλον, την βλάστηση, τις καιρικές συνθήκες και την χρήση από ανθρώπους και ζώα. Ξεκινώντας και την πιο μικρή παρέμβαση σε ένα τέτοιο μονοπάτι θα πρέπει να έχουμε κατά νου την σημασία που έχει η διατήρηση αυτής της ισορροπίας ώστε να εξασφαλίσουμε την λειτουργικότητά του, όχι μόνο στο παρόν, αλλά και στο μέλλον. 

1. Η βλάστηση, τα ζώα, ή και άνθρωποι μπορεί να έχουν αλλοιώσει την πορεία ενός μονοπατιού, συνήθως δημιουργώντας συντομεύσεις και παρακάμπτοντας τις ελικοειδείς διαδρομές που παραδοσιακά διευκολύνουν τους φορτωμένους ανθρώπους και ζώα. Είναι σημαντικό να αφιερώνουμε λίγο χρόνο για να παρατηρήσουμε πού πραγματικά οδηγεί η πορεία του μονοπατιού και όχι, ας πούμε, ένα κατσικοπέρασμα που μπορεί να λειτουργεί παραπλανητικά.
2. Όταν έχουμε βεβαιωθεί ποιό είναι το μονοπάτι βάζουμε ενδείξεις για την πορεία του διαφοροποιώντας το από τα κατσικοπεράσματα και τις συντομεύσεις.
3. Όταν είναι απαραίτητο να χρησιμοποιήσουμε τσάπα ή οποιοδήποτε σκαπτικό για να αφαιρέσουμε βλάστηση, πρέπει να ξέρουμε ότι το χώμα σε εκείνο το σημείο θα παρασυρθεί από το νερό. 
4. Σε ένα μονοπάτι που κινείται παράλληλα με την πλαγιά καλό είναι να μην κάνουμε καμία παρέμβαση στην πλευρά της κατωφέρειας. Ακόμα και η μετακίνηση μιας πέτρας μπορεί να δημιουργήσει κάθετο νεραυλάκι καταστρέφοντας το μονοπάτι και αλλοιώνοντας το περιβάλλον.
5. Όσο είναι δυνατόν, κάνουμε τις απαραίτητες παρεμβάσεις, τσαπίσματα, αλλά και τα κλαδέματα, από την μεριά της ανωφέρειας, επιτρέποντας στο μονοπάτι να αναπτύσσει από την αντίθετη πλευρά ένα φράγμα με την βλάστηση και το χώμα που δημιουργεί και συσσωρεύει. 
6. Επιπλέον, όταν απαιτείται, ενισχύουμε αυτό το φράγμα ή και το δημιουργούμε όταν δεν υπάρχει, με πέτρες και ξύλα, και δημιουργώντας χώρο για το πέρασμα από την πλευρά της ανωφέρειας.
7. Όταν κλαδεύουμε ένα δέντρο, έστω και μικρό, μπορούμε να έχουμε κατά νου πως τα κλαδιά που θα ψηλώσουν θα προσφέρουν σκιά και δροσιά στους περιπατητές, οπότε κόβουμε μόνο αυτά που εμποδίζουν το πέρασμα λίγο πάνω από το ύψος μας.

Καθαρισμός μονοπατιού, Ακταίο - Φυλάγρα - Γιαννίτσι / Κυριακή 10 Μαρτίου 2024

Η Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση ΕυΚαρυστία θα συμμετέχει την Κυριακή 10 Μαρτίου στον εθελοντικό καθαρισμό του μονοπατιού από το Ακταίο μέχρι την Φυλάγρα και την παραλία του Γιανιτσίου. 

Στις 25 Φεβρουαρίου, με πρωτοβουλία του φίλου Δημήτρη Σέρελη κάναμε αναγνώριση και καθαρισμό ενός χιλιομέτρου μονοπατιού από το Ακταίο προς το Γιανίτσι. Το υπόλοιπο τμήμα προς το αρχαίο κάστρο Φυλάγρα, σε ένα μεγάλο μέρος του, έχει κλείσει ολοσχερώς από την βλάστηση. 

Το μονοπάτι είναι εντυπωσιακό, κινείται παράλληλα με την κρημνώδη ακτογραμμή, ενώ ένα μεγάλο μέρος του είναι σκιασμένο από τις φυλλωσιές των βελανιδιών και των ελαιόδεντρων. Στο πέρασμά του συνδέει κτίσματα και ερείπια εντυπωσιακής παραδοσιακής τεχνοτροπίας, αλώνια, και ερημοκκλήσια.

Πρόκειται για τμήμα ενός αρχαίου μονοπατιού το οποίο μέχρι σχετικά πρόσφατα (πριν 80 χρόνια) αποτελούσε την κύρια σύνδεση της Αμυγδαλιάς και του Καφηρέα, με τα Στύρα και την Χαλκίδα.

Οι φωτογραφίες που ακολουθούν είναι από την παλαιότερη επίσκεψη και τον καθαρισμό του μονοπατιού στον εγκαταλελειμμένο οικισμό Γαλάνα (Παραδείσι).